Όσα πρέπει να γνωρίζουν επαγγελματίες και λογιστές με βάση το νέο θεσμικό πλαίσιο
Η ψήφιση του Ν.5104/2024 (ΦΕΚ Α΄ 58/19-4-2024) εισάγει σημαντικές αλλαγές στη φορολογική διαδικασία, επηρεάζοντας άμεσα τις υποχρεώσεις των επιχειρήσεων ως προς τη διατήρηση των λογιστικών τους αρχείων. Η Φορολογική Διοίκηση πλέον υποχρεώνει τους φορολογούμενους να διατηρούν τα φορολογικά τους στοιχεία για δέκα χρόνια και ταυτόχρονα τροποποιεί τους κανόνες παραγραφής για τη διενέργεια ελέγχων. Οι φορολογούμενοι πρέπει να διατηρούν τα φορολογικά τους στοιχεία για δέκα χρόνια, σύμφωνα με τον νέο Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας (Ν.5104/2024). Η αλλαγή αυτή επηρεάζει άμεσα τις υποχρεώσεις επαγγελματιών και λογιστών.
Από την πενταετία στη δεκαετία: Τι άλλαξε
Μέχρι τις 18/04/2024, οι επιχειρήσεις όφειλαν να διατηρούν τα λογιστικά τους αρχεία για πέντε έτη από τη λήξη του αντίστοιχου φορολογικού έτους. Η Δημόσια Διοίκηση μπορούσε να ασκήσει το δικαίωμα ελέγχου εντός πενταετίας, με δυνατότητα επέκτασης μόνο στην περίπτωση ύπαρξης νέων στοιχείων ή μη υποβολής δήλωσης.
Από τις 19/04/2024 και μετά, οι φορολογούμενοι οφείλουν να διατηρούν τα φορολογικά τους στοιχεία για 10 έτη. Ωστόσο, η Φορολογική Διοίκηση διατηρεί το δικαίωμα διενέργειας ελέγχου για 5 έτη, με δυνατότητα επέκτασης μόνο σε ειδικές περιπτώσεις.
Πρακτική σημασία για τις επιχειρήσεις
Η αλλαγή αυτή απαιτεί αναθεώρηση της πολιτικής αρχειοθέτησης και της συμμόρφωσης των επιχειρήσεων. Τα φορολογικά στοιχεία, όπως βιβλία, τιμολόγια και αποδείξεις, θα πρέπει να παραμένουν διαθέσιμα για 10 χρόνια. Ειδικά για χρήσεις που ξεκινούν από το 2024, η συμμόρφωση με το νέο χρονικό όριο είναι απαραίτητη.
Παράλληλα, η παραγραφή του δικαιώματος του Δημοσίου να ελέγξει μια χρήση παραμένει κατά βάση πενταετής. Η Φορολογική Διοίκηση μπορεί να διενεργήσει έλεγχο έως και τη συμπλήρωση 10 ετών, εφόσον μετά την πενταετία προκύψουν νέα στοιχεία.
Αναλυτικός πίνακας παραγραφής & διαφύλαξης
| Φορολογικό Έτος | Υποχρέωση Διαφύλαξης | Λήξη Παραγραφής | Νομικό Πλαίσιο |
| 2019 | 31/12/2025 | 31/12/2025 | Ν.4987/2022 |
| 2023 | 31/12/2029 | 31/12/2029 | Ν.4987/2022 |
| 2024 | 31/12/2034 | 31/12/2029 (*) | Ν.5104/2024 |
Τι να προσέξετε στην πράξη
- Οι επιχειρήσεις δεν διαπράττουν παράβαση εάν δεν διαθέτουν αρχεία μετά τη λήξη της προβλεπόμενης περιόδου διατήρησης.
- Για το φορολογικό έτος 2024, οι επιχειρήσεις οφείλουν να διατηρούν τα παραστατικά τους έως το 2034, ακόμη και αν η προθεσμία παραγραφής για φορολογικό έλεγχο παραμένει πενταετής.
- Για χρήσεις όπως το 2019, η παραγραφή ισχύει έως 31/12/2025, με κρίσιμη ημερομηνία την 10/12/2025 για κοινοποίηση σημειώματος ελέγχου.
Ειδικές περιπτώσεις: πέραν της φορολογικής συμμόρφωσης
Ορισμένες κατηγορίες αρχείων ενδέχεται να απαιτούν μεγαλύτερο χρόνο διατήρησης, ανεξάρτητα από τις φορολογικές προβλέψεις:
- Επιδοτούμενα προγράμματα & ΕΣΠΑ: Οι επιχειρήσεις οφείλουν να διατηρούν τα σχετικά δικαιολογητικά για διάστημα δέκα (10) ή και περισσότερων ετών, σύμφωνα με τους ειδικούς όρους κάθε δράσης.
- Αρχεία προσωπικού και μισθοδοσίας: Υποχρεωτική διατήρηση για 10 έτη βάσει εργατικής νομοθεσίας.
- Μακροχρόνιες συμβάσεις ή εκκρεμότητες: Οι επιχειρήσεις οφείλουν να διατηρούν τα σχετικά αρχεία για μεγαλύτερο διάστημα για λόγους ασφάλειας.
Αν έχετε απορίες για το πώς επηρεάζουν αυτές οι αλλαγές την επιχείρησή σας, οι σύμβουλοι των Accountsaints είναι στη διάθεσή σας για μια εξατομικευμένη προσέγγιση στις φορολογικές σας υποχρεώσεις.
