Οι επιχειρήσεις χρησιμοποιούν τα επενδυτικά ακίνητα για εκμίσθωση ή αποκόμιση υπεραξίας και τα διακρίνουν από τα ιδιοχρησιμοποιούμενα πάγια. Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με τα Ελληνικά Λογιστικά Πρότυπα (Ν. 4308/2014), οι επιχειρήσεις μπορούν να επιλέξουν μία από τις δύο μεθόδους επιμέτρησης: το αποσβέσιμο κόστος κτήσης ή την εύλογη αξία.
1. Πώς ορίζουν οι επιχειρήσεις ένα ακίνητο ως επενδυτικό;
Οι επιχειρήσεις χαρακτηρίζουν ως επενδυτικά ακίνητα τα ιδιόκτητα ή μισθωμένα ακίνητα που προορίζουν για εκμίσθωση ή αύξηση της αξίας τους και όχι για ίδια χρήση. Επιπλέον, σε αυτά περιλαμβάνουν τόσο το κτήριο όσο και τον εξοπλισμό, όταν τα εκμισθώνουν ως ενιαίο σύνολο.
2. Πώς οι επιχειρήσεις επιμετρούν τα επενδυτικά ακίνητα;
Α) Με το αποσβέσιμο κόστος κτήσης:
- Οι επιχειρήσεις επιμετρούν τα επενδυτικά ακίνητα στην αξία αγοράς και αφαιρούν τις σωρευμένες αποσβέσεις.
- Πραγματοποιούν έλεγχο απομείωσης για να διαπιστώσουν πιθανή μείωση της αξίας.
- Διενεργούν ετήσιες αποσβέσεις με σταθερή ή άλλη κατάλληλη μέθοδο, ανάλογα με τη φύση και χρήση του ακινήτου.
Β) Με την εύλογη αξία:
- Επαγγελματίας εκτιμητής εκτιμά την εύλογη αξία των επενδυτικών ακινήτων.
- Οι επιχειρήσεις δεν διενεργούν αποσβέσεις για αυτά τα ακίνητα.
- Καταχωρούν τις μεταβολές στην αξία απευθείας στα αποτελέσματα της χρήσης.
3. Αναβαλλόμενη φορολογία και επενδυτικά ακίνητα
Όταν η λογιστική αξία του ακινήτου διαφέρει από τη φορολογική, οι επιχειρήσεις αναγνωρίζουν αναβαλλόμενη φορολογία κυρίως όταν επιλέγουν επιμέτρηση στην εύλογη αξία. Στη συνέχεια, καταχωρούν τη σχετική φορολογική υποχρέωση ή απαίτηση στις οικονομικές τους καταστάσεις.
Γιατί είναι κρίσιμη η σωστή ταξινόμηση και επιμέτρηση των επενδυτικών ακινήτων;
Η ορθή λογιστική μεταχείριση των επενδυτικών ακινήτων επηρεάζει:
- τα αποτελέσματα χρήσης,
- την εικόνα του ισολογισμού,
- τη φορολογική βάση,
- και τις στρατηγικές αποφάσεις (π.χ. μεταβίβαση, αναχρηματοδότηση, έλεγχοι).
Οι επιχειρήσεις οφείλουν να χειρίζονται τα επενδυτικά ακίνητα με προσοχή, τόσο λογιστικά όσο και φορολογικά. Συγκεκριμένα, πρέπει να επιλέγουν τη λογιστική πολιτική που ανταποκρίνεται στις ανάγκες τους και ευθυγραμμίζεται με τα ΕΛΠ. Συνεπώς, για να διασφαλίσουν σωστή ταξινόμηση, αποτίμηση και πλήρη συμμόρφωση, αξίζει να συνεργάζονται με εξειδικευμένους συμβούλους.
Οι επιχειρήσεις επηρεάζουν άμεσα τον ισολογισμό και τις φορολογικές τους επιπτώσεις όταν επιλέγουν μεταξύ αποσβέσιμου κόστους και εύλογης αξίας. Δείτε αναλυτικά τις δύο μεθόδους, τα κριτήρια επιλογής και τις στρατηγικές συνέπειες στο σχετικό άρθρο: Κόστος ή Δίκαιη Αξία; Πώς να επιλέξετε τη σωστή μέθοδο για τα επενδυτικά ακίνητα.
